Tramp İranın yeni təklifini rədd etdi

Nüvə məsələsi əsas şərt olaraq qalır

VAXT.AZ “Reuters”ə istinadən xəbər verir ki, Tramp dünən milli təhlükəsizlik komandası ilə keçirdiyi iclasda Tehrandan daxil olan yeni planı müzakirə edib. İranın təqdim etdiyi təklifdə müharibənin dayandırılması və Hörmüz boğazının açılması qarşılığında nüvə proqramı üzrə danışıqların daha sonraya saxlanılması nəzərdə tutulurdu. Lakin ABŞ administrasiyası nüvə məsələsinin danışıqların ilkin mərhələsində həll olunmalı olduğunu vurğulayıb.

Məlumata görə, İranın planı vasitəçi Pakistan üzərindən ABŞ tərəfinə çatdırılıb. Təklifə əsasən, Vaşinqton İran limanlarına tətbiq etdiyi blokadanı yumşaltmalı, Tehran isə Hörmüz boğazını açmalı idi. Lakin ABŞ tərəfi nüvə proqramı ilə bağlı konkret addımlar olmadan belə razılaşmanın Vaşinqtonun mövqelərini zəiflədə biləcəyini hesab edir.

ABŞ rəsmilərinin sözlərinə görə, Trampın əsas tələbi İranın uranın zənginləşdirilməsi fəaliyyətini dayandırması və mövcud ehtiyatlarla bağlı aydın mexanizmlərin müəyyən edilməsidir. Vaşinqton hesab edir ki, yalnız Hörmüz boğazının açılması müsbət addım sayılsa da, nüvə proqramı ilə bağlı risklər aradan qaldırılmadan uzunmüddətli razılaşmadan danışmaq mümkün deyil.

Eyni zamanda, diplomatik prosesdə vasitəçi kimi çıxış edən Pakistan istiqamətində danışıqların dayanması da diqqət çəkir. ABŞ nümayəndələrinin İslamabada planlaşdırılan səfərinin ləğv edilməsi tərəflər arasında razılıq əldə olunmasının çətinləşdiyini göstərir. Bu addım regionda sülh danışıqları ilə bağlı ümidlərin azalmasına səbəb olub.

Hazırda tərəflər arasında fikir ayrılıqları davam edir və əsas mübahisə mövzusu İranın nüvə proqramının gələcəyi olaraq qalır. Ekspertlərin qiymətləndirməsinə görə, Hörmüz boğazı ətrafında davam edən gərginlik qlobal enerji bazarlarına təsir etməyə davam edir və bu məsələdə razılığın əldə olunmaması dünya enerji təchizatında əlavə risklər yarada bilər.