vaxtlı-vaxtında oxuyun! Bazar ertəsi, 22 yanvar 2018
ABŞ dolları 1 USD = 1.7001 AZN
Avro 1 EUR = 2.0849 AZN
Rusiya rublu 1 RUB = 0.0301 AZN
İngilis funt sterlinqi 1 GBP = 2.3661 AZN
Türk lirəsi 1 TRY = 0.4512 AZN
Əli bəy Hüseynzadə (1864 - 1940)

«Hürriyyət!.. O nə qüvvədir ki, zehinləri, fikirləri, xəyalları, bəşərin bütün ruh və mənəviyyatını sövq edir!»

Əli bəy Hüseynzadə (1864 - 1940)
REGİON  
10:35 | 30 sentyabr 2017 | Şənbə Məqaləyə 571 dəfə baxılıb Şriftin ölçüsü Xəbərin şriftini kiçilt Xəbərin şriftini böyüt

Türkiyənin Qərbə mesajı

«Məni birdəfəlik itirə bilərsiniz, yaxşı düşünün»

Şahin CƏFƏRLİ

MÖVZU İLƏ ƏLAQƏLİ

Artıq Türkiyə-Rusiya yüksək səviyyəli görüş və danışıqlarında Qarabağın «Q»si də gündəmə gəlmir.

Bunun səbəbi odur ki, Rusiya Qafqazı (ümumilikdə postsovet məkanını) özünün müstəsna maraq zonası sayır və münaqişənin həlli prosesinə digər tərəflərin (həmsədr ölkələr ABŞ və Fransa da daxil) qarışmasını istəmir. Türkiyə isə hazırda elə vəziyyətdədir ki, Rusiyanın nüfuz zonalarına nəinki müdaxilə edə bilməz, bunu heç ağlına da gətirməz. Türkiyənin regional məsələlərdə çəkisi və təsir gücü azalıb və azalmaqda davam edir. Qərblə münasibətlərdə ağır böhran yaşayan, hətta qeyri-rəsmi sanksiyalara məruz qalan Türkiyə Rusiyaya yaxınlaşmağa məcbur qalıb. (Burada şübhəsiz ki, Qərbin regionda apardığı siyasətin də rolu var).

Regional siyasəti dalana dirənmiş və Qərblə münasibətləri pozulmuş Türkiyə lideri ictimaiyyət önündə nə qədər məğrur və dik görünsə də, qapalı odalarda masaya gücsüz və qarşıdakının şərtlərini qəbul etməyə məhkum şəkildə oturur. Rusiya durumun fərqindədir və bu dialoqda şərt diktə edən tərəfdir. Məsələn, Türkiyə C-400 kompleksi ilə bağlı anlaşmaya texnologiya transferinin də daxil edilməsini istəyirdi, Rusiya razı olmadı. (Ankarada Moskvanın öz hərbi-texnoloji sirlərini Türkiyəyə verə biləcəyinə inanan sadəlövh kim imiş, maraqlıdır.)

Türkiyə Rusiya ilə yaxınlaşmaqla həm də ABŞ-a, Qərbə mesaj verir ki, «məni birdəfəlik itirə bilərsiniz, yaxşı düşünün». Amma «yuxarı bığ, aşağı saqqal» durumu yaranıb. ABŞ-ın kürdlərə dəstəyindən narazı olan Türkiyə Rusiya ilə yaxınlaşanda görür ki, ruslar da kürd kartını məharətlə oynayır. (Moskvanın bu sahədə təcrübəsi daha çoxdur.) ABŞ və Avropa PKK-nı heç olmasa, terror təşkilatı kimi tanıyıb (ciddi praktik önəmi olmasa da), Rusiya heç onu da etməyib, üstəlik, Moskvada PYD-nin rəsmi ofisi açılıb, divarlarına da Öcalanın portretləri vurulub. Moskvada Bərzaninin də rəsmi nümayəndəliyi var və Rusiyanın İraq Kürdüstanı ilə əlaqələri də kifayət qədər möhkəmdir. Rusiya İraq kürdlərinin müstəqillik həvəsinə neqativ baxmır və Suriya kürdlərinin muxtariyyət tələbinə isti yanaşır.

Ərdoğan indi ciddi cəhdlə çalışır ki, ölkənin cənub sərhədlərində boydan boya kürd qurşağı yaranmasın, çünki bu halda Türkiyənin Ortadoğu coğrafiyası ilə fiziki əlaqəsi kəsilmiş olur. Yəni vəziyyət qəlizdir və bu durumdakı Türkiyə Qarabağ münaqişəsinin həllinə qarışa bilməz, bu prosesdə sadəcə, Rusiyaya uğur arzulaya bilər.

Uzun sözün qısası, biz başımızın çarəsinə baxmalıyıq, romantik Ənvər paşalar dövrü çoxdan bitib. Lakin Azərbaycanın apardığı siyasət də ümidli olmağa əsas vermir və Türkiyənin siyasətinə çox bənzəyir. (Ya da əksinə, Türkiyənin siyasəti Azərbaycanın siyasətinə bənzəyir.) Bizimkilər də Qərbdən gələn basqıları (siyasi məhbus və insan haqları məsələləri ilə əlaqədar) Rusiya amili ilə neytrallaşdırmağa çalışırlar, amma digər tərəfdən, Qərbdən tam qoparaq Rusiyaya sığınmağın etibarlı seçim olmadığı da məlumdur. Dalan vəziyyəti...


   

şərhləri göstər

DİQQƏT!

Əziz oxucular. Mövzudan kənar, müəllifin şəxsinə və təhqir sözlər olan şərhlər yolverilməzdir. Sadaladıqlarımızdan savayı bütün fikirləriniz bizim üçün dəyərlidir.

Hələlik rəy yoxdur.

Şərh əlavə etmək

* Daxil edilməsi vacibdir
(göstərilməyəcək)
 
Smile Sad Huh Laugh Mad Tongue Crying Grin Wink Scared Cool Sleep Blush Unsure Shocked
 
1000 ədəd
 
Yeni şərhlər barədə mənim email ünvanıma məlumat göndər.
 
Mənim blankımdakı məlumatları bu kompüterin yaddaşında saxla.
 
Mən şərtləri. oxuyub tanış olmuşam və qəbul edirəm *
 
 

MÜƏLLİF

ANKET

Hökümətin ölkədə hansı sahəyə diqqətinin artırılmasını istərdiniz?

  • Elm-təhsil
  • Səhiyyə
  • Sosial Müdafiə
  • Ekologiya, təbii sərvətlər
  • Müdafiə-təhlükəsizlik
  • Mədəniyyət, incəsənət, ədəbiyyat
  • Kənd təsərrüfatı, aqrar sənaye
  • Sahibkarlıq, sənaye (zavod, fabrik)