Almaniya 2024-cü ildə ordusuna əvvəlki ilə nisbətən 28 faiz çox xərcləyib. Almaniyanın müdafiə xərcləri keçən il dörddə bir artıb.

Stokholm Beynəlxalq Sülh Araşdırmaları İnstitutunun (Sipri) dünən dərc etdiyi hesabata görə, Almaniya 2024-cü ildə ordusuna əvvəlki ilə nisbətən 28 faiz çox vəsait xərcləyib. Hesabata görə, xərclər təxminən 77,6 milyard avroya (88,5 milyard dollar) çataraq Almaniyanı dünyanın dördüncü ən böyük müdafiə büdcəsinə malik ölkəyə çevirib.

***

Qlobal müdafiə xərcləri keçən il 9,4 faiz artaraq inflyasiya nəzərə alınmaqla təxminən 2,7 trilyon dollara yüksəlib. Bu, Sipri tərəfindən bu günə qədər qeydə alınan ən böyük artım idi. Sipri 1988-ci ildən bəri qlobal müdafiə xərclərini araşdırır və araşdırmaya görə, 2024-cü ildə müdafiə xərcləri Soyuq Müharibə bitdikdən sonra hər zamankindən daha çox artıb.

Almaniya ən çox müdafiə xərclərinə malik ölkələr siyahısında 7-ci yerdən 4-cü yerə yüksəlib. Sipri rəqəmlərinə görə Almaniya İngiltərə, Səudiyyə Ərəbistanı və Hindistanı geridə qoyub. Rəqəmlərə görə, Almaniyanın müdafiə xərcləri 2024-cü ildə illik iqtisadi məhsulun 1,9 faizini təşkil edəcək, bu da NATO-nun 2 faizlik hədəfindən bir qədər aşağı olacaq.

Avropa ölkələri də artdı!

Sipri tədqiqatçısı Xiao Lianq AFP xəbər agentliyinə bildirib ki, Almaniya artıq təkcə öz müdafiə imkanlarını genişləndirmir, həm də “Avropa müdafiəsində getdikcə aparıcı rol oynayır”.

Amma digər Avropa ölkələri müdafiə xərclərini Almaniyadan da çox artırır. Məsələn, şərq qonşuları Polşa və Çexiya 2024-cü ildə müdafiə büdcəsini əvvəlki illə müqayisədə 32 faiz, İsveç 34 faiz, Hollandiya 35 faiz və Rumıniya 43 faiz artırıb.

***

İsraildə silah xərcləri daha da yüksəlib. Ölkənin müdafiə büdcəsi 65 faiz artaraq 46,5 milyard dollara çatıb. Beləliklə, əhalisi 10 milyondan bir qədər az olan İsrail silahlanmaya İtaliya və İspaniya kimi böyük AB ölkələrindən daha çox pul xərcləyib.

Siprinin sözlərinə görə, Rusiya Ukraynaya qarşı işğalçı müharibəsi zamanı hərbi xərclərini növbəti dəfə 38 faiz artıraraq 149 milyard dollara çatdırıb. Hesabata görə, hərbi xərclər iqtisadi məhsulun 7,1 faizini və bütün dövlət xərclərinin təxminən beşdə birini (19 faiz) təşkil edir.

Sipri tədqiqatçısı Xiao izah etdi ki, ümumilikdə dünyanın 100-dən çox ölkəsi hərbi xərclərini çox vaxt başqa sahələr hesabına artırıb. Nəticədə iqtisadi və sosial maraqların toqquşması gələcək illərdə cəmiyyətlərə əhəmiyyətli təsir göstərə bilər.