Ukrayna müharibəsindən sonra Avropa ölkələrinin Rusiya vətəndaşlarına münasibətdə vizasiya siyasəti kəskin şəkildə sərtləşib. Nəticədə rus pasportu ilə vizasız səyahət edilə bilən Avropa istiqamətlərinin sayı əhəmiyyətli dərəcədə azalıb. Belə ki, Serbiya da Avropa İttifaqına (Aİ) üzvlük prosesi çərçivəsində Rusiya vətəndaşları üçün vizasız rejimin ləğvini gündəmə gətirib.

VAXT.AZ “İzvestiya” qəzetinə istinadən xəbər verir ki, məsələ Serbiya parlamentində müzakirə olunur və dəyişikliklərin 2026-cı ilin sonunadək həyata keçirilə biləcəyi bildirilir.

Serbiya parlamentinin diaspora və region serbləri üzrə komitə rəhbəri Draqan Stanoeviç qəzetə açıqlamasında bildirib ki, mümkün qərar Aİ-nin viza siyasətinin uyğunlaşdırılması tələbləri ilə bağlıdır.

Onun sözlərinə görə, Belqrad hazırda həm Aİ-yə inteqrasiya, həm də daxili siyasi balans arasında çətin seçim qarşısındadır.

Serbiya parlamentinin sədri Ana Brnabiç Praqada keçirilən konfransda Moskva ilə münasibətlərin “qardaşlıq” kimi xarakterizə edilmədiyini bildirib. O, Serbiyanın Rusiyaya qarşı sanksiyalara qoşulmamasını 1990-cı illərdə ölkənin özü sanksiyalara məruz qalması ilə izah edib.

Digər tərəfdən, Aleksandr Boçan-Xarçenko bildirib ki, Belqrad Aİ-nin Rusiya əleyhinə siyasətinə qoşulmayacaq və öz müstəqil xarici kursunu davam etdirir.

Prezident Aleksandar Vuçiç isə daha əvvəl açıqlamasında Serbiyanın 2026-cı ilin sonunadək Avropa İttifaqına üzvlük üçün bütün kriteriyaları yerinə yetirməyi planlaşdırdığını bildirib.

Hazırkı vəziyyətə görə, Rusiya vətəndaşlarının Avropada vizasız daxil ola bildiyi ölkələrin sayı əvvəlki illərlə müqayisədə xeyli azdır və əsasən Balkan regionu və bəzi postsovet ölkələri ilə məhdudlaşır.

Bu ölkələr arasında əsasən Serbiya, Bosniya və Herseqovina, Monteneqro (rejim dəyişkən və mövsümi məhdudiyyətlərlə), Moldova (şərtlərə bağlı vizasız rejim), Belarusun (ikitərəfli sərhəd rejimi çərçivəsində) adını çəkmək olar.

Bəzi ölkələrdə, o cümlədən Albaniyada vizasız rejim mövsümi və ya siyasi qərarlardan asılı olaraq dəyişə bilir.

Avropa İttifaqına üzv ölkələr – o cümlədən Almaniya, Fransa, İtaliya, İspaniya və Baltik ölkələri – Rusiya vətəndaşları üçün tam vizasız girişi dayandırıb. Şengen zonası üzrə səyahət yalnız viza ilə mümkündür.

Bu dəyişikliklər Avropa İttifaqının ümumi xarici siyasət xətti və təhlükəsizlik yanaşması çərçivəsində qiymətləndirilir.

Rusiya vətəndaşları üçün Avropada vizasız giriş imkanlarının əsas hissəsi Balkan ölkələrində cəmləşib. Lakin bəzi ölkələrdə Aİ ilə uyğunlaşma prosesi davam etdiyi üçün bu rejimlərin gələcəkdə dəyişməsi ehtimalı da istisna edilmir.

Ümumi mənzərəyə görə, Rusiya pasportu ilə Avropada vizasız səyahət imkanları getdikcə daralır və artıq yalnız bir neçə ölkə bu rejimi saxlayır. Bu tendensiyanın yaxın illərdə daha da məhdudlaşa biləcəyi ehtimal olunur.