Mütəxəssislər Natanz məntəqəsindən kənarda radioaktivliyin səviyyəsinin dəyişmədiyini, lakin obyektin daxilində kimyəvi çirklənmənin olduğunu deyirlər.

İsrailin dünən səhər saatlarında İrana endirdiyi hava zərbələri də Natanz şəhərindəki nüvə stansiyasını hədəf aldı və bu, nüvə sızması ehtimalı ilə bağlı narahatlıqları artırdı.

İran Natanz zavodunun bombardman nəticəsində zədələndiyini təsdiqləyib, ekspertlər isə ictimai risk yarada biləcək bu cür obyektlərin hədəfə alınmasını pisləyir.

“İranın 60 faiz zənginləşdirilmiş uranı istehsal etdiyi Natanzdakı Pilot Yanacaq Zənginləşdirmə Zavodunun yerüstü hissəsi məhv edilib”, – Beynəlxalq Atom Enerjisi Agentliyinin (MAQATE) bəyanatında deyilir.

“Zavodun elektrik infrastrukturu (yarımstansiya, əsas elektrik təchizatı binası, qəzalı elektrik təchizatı və ehtiyat generatorlar) məhv edilib. Pilot Yanacaq Zənginləşdirmə Zavodunun və Baş Yanacaq Zənginləşdirmə Zavodunun bir hissəsinin yerləşdiyi yeraltı kaskad zalında fiziki hücuma dair heç bir dəlil yoxdur. Bununla belə, kaskadda elektrik enerjisinin kəsilməsi oradakı sentrifiqurlara ziyan vurmuş ola bilər”.

Nüvə sızması

Natanz zavoduna hücumdan sonra mətbuatda nüvə sızması ilə bağlı xəbərlər yayılıb. Digər tərəfdən, MAQATE Natanz məntəqəsindən kənarda radioaktivliyin səviyyəsinin dəyişmədiyini və orada normal səviyyələrin aşkar edildiyini bildirib. Bu o deməkdir ki, zavodda baş verən zərbə hələlik ətraf ərazilərə və ya yaxınlıqdakı insanlara heç bir radioloji təsir göstərməyib.

Bununla belə, agentlik zavodun daxilində kimyəvi sızmaların olduğunu da qeyd edib.

“Natanzdakı obyektlərin daxilində radioloji və kimyəvi çirklənmə var. Zavodun daxilində aşkar edilən radiasiya növü, ilk növbədə alfa hissəcikləri müvafiq radiasiyadan qorunma tədbirləri ilə idarə oluna bilər”.

Bu o deməkdir ki, obyekt daxilində kimyəvi çirklənmə müvafiq üsullarla idarə oluna və çölə sızmasının qarşısı alına bilər.

“Bütün bu hadisələr dərin narahatlıq doğurur. Mən dəfələrlə qeyd etmişəm ki, kontekstdən və şəraitdən asılı olmayaraq, nüvə obyektlərinə heç vaxt hücum edilməməlidir, çünki bu, həm insanlara, həm də ətraf mühitə zərər verə bilər. Bu cür hücumların nüvə təhlükəsizliyi, müdafiə tədbirləri, həmçinin regional və beynəlxalq sülh üçün ciddi fəsadları var”, – MAQATE-nin baş direktoru Rafael Qrossi hücumdan sonra verdiyi açıqlamada bildirib.

“Bir daha təkrar edirəm ki, nüvə obyektlərinin təhlükəsizliyini riskə atan istənilən hərbi əməliyyat İran xalqı, region və onun hüdudlarından kənarda ciddi nəticələrə səbəb ola bilər”.