İranın Hörmüz boğazı ilə bağlı verdiyi son açıqlamalar regionda gərginliyin daha da artdığını göstərir. Tehran Avropa ölkələrinə açıq şəkildə xəbərdarlıq edərək bildirib ki, boğaza hərbi gəmilərin göndərilməsi enerji daşımalarını təhlükəyə atacaq və bunun nəticəsi olaraq qlobal neft qiymətlərində kəskin sıçrayış yarana bilər.

VAXT.AZ “Euronews”a istinadın xəbər verir ki, Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü İsmayıl Bəqai bu cür addımların qanunsuz və təxribat xarakterli olduğunu vurğulayaraq, ABŞ və İsrailin regiondakı fəaliyyətlərini gərginliyin əsas səbəbi kimi göstərib. Onun sözlərinə görə, Avropa ölkələri bu prosesə cəlb olunmamalı və vəziyyəti daha da ağırlaşdıracaq hərbi qərarlardan çəkinməlidirlər.

Eyni zamanda Tehran ABŞ ilə nüvə danışıqları ilə əlaqədar yeni şərtlər irəli sürüb. İran bildirir ki, mümkün razılaşma yalnız hərbi əməliyyatların dayandırılması, sanksiyaların yumşaldılması və mərhələli diplomatik prosesin başlanması ilə mümkündür. İran həmçinin uran zənginləşdirmə proqramının tam dayandırılmasını qəbul etmədiyini bir daha bəyan edib.

Müzakirələrdə diqqət çəkən məqamlardan biri də Hörmüz boğazı ilə bağlı tələblərdir. Tehran bu bölgədə dəniz hərəkətinin təhlükəsizliyinə təminat verilməsini, İran gəmilərinə qarşı məhdudiyyətlərin aradan qaldırılmasını və dondurulmuş aktivlərin azad edilməsini əsas şərtlərdən biri kimi irəli sürür.

İran tərəfi əlavə olaraq bildirir ki, istənilən razılaşma yalnız nüvə proqramı ilə məhdudlaşmamalı, eyni zamanda regiondakı münaqişələrə, xüsusilə də Livandakı vəziyyətə dair siyasi həll də öz əksini tapmalıdır.

ABŞ və İsrail rəsmiləri isə əks mövqedən çıxış edərək İranın nüvə imkanlarının məhdudlaşdırılmasının və zərurət yaranarsa hərbi variantların da nəzərdən keçirildiyini bildirirlər. Bu isə tərəflər arasında diplomatik gərginliyi daha da artırır.

Beynəlxalq Atom Enerjisi Agentliyi ilə İran arasında da fikir ayrılığı davam edir. Tehran agentliyin rəhbərliyini siyasi mövqe tutmaqda ittiham edir və nüvə obyektlərinə dair daha balanslı yanaşma tələb edir.

Ümumilikdə, Hörmüz boğazı ətrafında artan ritorika və nüvə danışıqlarındakı ziddiyyətlər Yaxın Şərqdə təhlükəsizlik risklərini daha da yüksəldir və enerji bazarları üçün qeyri-müəyyənlik yaradır.