Avropa bazarları, “Wall Street”də son yüksəlişə baxmayaraq, ABŞ-dakı həmkarlarını üstələməyə davam etdi. Xüsusilə, bank və sənaye ən çox dəyər qazanaraq digər sektorlardan seçilib.

“S&P 500” 3 faiz, “Nasdaq” isə 5,4 faiz ucuzlaşdığı halda, “Euro Stoxx 600” 8,9 faiz və Almaniyanın “DAX” indeksi 16 faiz dəyər qazanaraq Avropa fond bazarlarının ABŞ-dakı həmkarlarını üstələməkdə davam etdiyini göstərir.

Nisbətən daha ucuz qiymətləndirmələr, artan müdafiə xərclərinə dair gözləntilər və daha mülayim pul siyasəti bu il Avropa bazarlarında ralliyə səbəb ola bilər. Ukrayna müharibəsində mümkün daimi atəşkəs Avropanın iqtisadi perspektivi ilə bağlı nikbinlik də yaradıb. “Goldman Sachs” analitikləri Avropa səhmlərinin 12 aylıq hədəf üçün 5-6 faiz artımla yüksəliş trendini davam etdirəcəyini gözləyirlər.

Son iqtisadi məlumatlar blokun iqtisadi artımı üçün yüksələn potensiala işarə edir. İki gün əvvəl “S&P Global” əsas iqtisadiyyatlar üçün gözləniləndən daha yaxşı ilkin istehsal üzrə Satınalma Menecerləri İndekslərini (PMIs) açıqladı. Məlumatlarda daralmağa davam edərkən, Almaniyada 2022-ci ilin sentyabrından bəri ən cüzi azalma müşahidə olunub. “Bəzi firmalar artımı güclü daxili tələb və müştərilərin ehtiyatlarını artırması ilə əlaqələndiriblər”, – deyə məlumatda bildirilir.

Bu arada, Trampın tarifləri və ABŞ kəsirini azaltmaq səyləri ölkənin iqtisadi görünüşü ilə bağlı qeyri-müəyyənliyin artmasına səbəb olub. Bu isə səhm qiymətlərinə, xüsusən də tanınmış texnologiya ehtiyatlarına zərər verib. Dünən Konfrans Şurasının məlumatları ABŞ istehlakçılarının gözləntilərinin son 12 ilin ən aşağı səviyyəsinə düşdüyünü göstərib.

Bank səhmləri parlayır

Avropanın maliyyə sektoru son üç ayda 23 faiz artımla “Euro Stoxx 600” İndeksinin ən yaxşı performans göstərən sektoru kimi çıxış edib. “Stoxx 600” üçün 5 faiz artımla müqayisədə 2024-cü ildə bank sektorunun 25 faiz qazanacağı proqnozlaşdırılır. Möhkəm qazanc nəticələri, səxavətli dividentlər və səhmlərin geri alınması proqramları sektorun yüksək performansına kömək edib.

“Banco Santander”, “BNP Paribas” və “Intesa Sanpaolo” da daxil olmaqla avrozonanın əsas bank səhmləri dünən bütün zamanların ən yüksək həddinə çatıb. Xüsusilə, İspaniya kredit təşkilatı “Santander”in səhmləri bu il 49 faiz artaraq, İsveçrənin UBS və Böyük Britaniyada yerləşən HSBC ilə birlikdə bazar dəyərini 100 milyard avronu keçən ilk Avrozona bankı olub. “BNP Paribas” 92 milyard avroluq kapitalı ilə ilin əvvəlindən bu yana yüzdə 37 artım göstərib. İtaliyanın ən böyük kreditoru olan “Intesa Sanpaolo”nun səhmləri də dünən 2,8 faiz (bu il 28 faiz) artaraq 88 milyard avro bazar dəyəri ilə AB-nin üçüncü ən böyük bankına çevirib.

Müdafiə ehtiyatlarının artımı ilə daha yaxşı performans göstərən Avropa sənaye sektoru son üç ayda 16 faiz dəyər qazanaraq ikinci yüksək nəticə göstərən sektor olub. AB müdafiə xərclərini artırmağı planlaşdırdığı üçün sektorun qazancı ilk növbədə müdafiə ehtiyatlarından əldə edilib. Almaniyanın tarixi borc islahatı müdafiə və infrastruktura sərmayə qoymaq üçün yüz milyardlarla avronun kilidini açacaq. Adətən iqtisadi artımla əlaqəli dövri sektor kimi görünən və aerokosmik/müdafiə şirkətləri və böyük enerji firmalarından ibarət sənaye ehtiyatlarının artan maliyyə xərclərindən ən çox faydalanacağı gözlənilir.

Alman sursat istehsalçısı “Rheinmetall”ın səhmləri bu il 100 faizdən çox, Fransanın “Thales SA” şirkəti isə bu il 80 faiz artıb. “BAE Systems” və “Rolls Royce Holdings” kimi Britaniya firmalarının daxil olduğu bu qrupdakı digər səhmlərin hər ikisi ilin əvvəlindən bəri 36 faiz bahalaşıb.

Risklər davam edir

Lakin Avropa bazarlarında risklər də qalmaqdadır. Trampın tariflərinin ticarət maneələrinin bütövlükdə qlobal iqtisadiyyata təsir edəcəyi gözlənilir. Mərkəzi banklar, o cümlədən Avropa Mərkəzi Bankı (AMB) daha yüksək inflyasiya və yavaş iqtisadi artım proqnozlaşdırır. İqtisadi dinamika, güman ki, yumşalma dövrünün sürətini yavaşladacaq və bu, ticarət artımını məhdudlaşdıra bilər. Bütün əsas Avropa firmaları qlobal təzyiqlərə məruz qalır ki, onlardan bəziləri ABŞ-da yerləşir. Buna görə də qlobal ticarət müharibəsi mütləq Avropa bazarlarında əks-səda verəcək və əhval-ruhiyyəni zədələyəcək.