vaxtlı-vaxtında oxuyun! Şənbə, 2 may 2026
1 ABŞ dolları 1 USD = 1.7 AZN
1 Avro 1 EUR = 1.6977 AZN
1 Rusiya rublu 1 RUB = 0.0272 AZN
1 İngiltərə funt sterlinqi 1 GBP = 1.9671 AZN
1 Türkiyə lirəsi 1 TRY = 0.0914 AZN
Məhəmməd Əmin Rəsulzadə (1884 - 1955)

«İnsanlara hürriyət
Millətlərə istiqlal»

Məhəmməd Əmin Rəsulzadə (1884 - 1955)
REGİON  
Rusiya 90-cı illərə qayıdır 09:26 | 2 may 2026 | Şənbə Məqaləyə 17 dəfə baxılıb Şriftin ölçüsü Xəbərin şriftini kiçilt Xəbərin şriftini böyüt

Rusiya 90-cı illərə qayıdır

20-29 yaş arası gənclərin sayı 40, doğuş səviyyəsi isə 25 faiz azalıb

Elçin ALIOĞLU

MÖVZU İLƏ ƏLAQƏLİ

Rusiyada doğuş səviyyəsi 1,777-dən 1,374-ə düşüb və məlumatlar gizlədilib.

Ümumi doğuş əmsalı 2015-ci ildə 1,777 olduğu halda, 2025-ci ildə təxminən 1,374 səviyyəsinə enib. Bu, son 10 ildə dörddə bir nisbətində azalma deməkdir. Doğuşun stimullaşdırılmasına ayrılan milyardlarla xərcə baxmayaraq, bu göstərici 2000-ci illərin əvvəlindəki səviyyəyə qayıdışdan xəbər verir.

Əsas demoqrafik göstəricilər faktiki olaraq ictimaiyyətdən gizlədilib. 2024-2025-ci illərdən sonra doğuş, ölüm və yaş strukturu ilə bağlı məlumatların mütəmadi dərci dayandırılıb. Rəqəmlər yalnız sızıntılar vasitəsilə və tam statistika olmadan ortaya çıxır.

İllik təxminən 7 milyard dollar dəyərində qiymətləndirilən analıq kapitalı proqramının əhatə dairəsi və ödənişləri genişləndirilsə də, tənəzzülün qarşısını ala bilməyib. Maliyyə stimulları bu düşüşü kompensasiya etməyib.

90-cı illərin “demoqrafik quyusu” mövcud dinamikanı tam izah etmir. Doğuş üçün orta yaşın 30-dan yuxarıya sürüşməsi səbəbindən, 2015-ci ildən bəri qeydə alınan kəskin azalma əlavə amillərin olduğunu göstərir.

2014-cü ildən sonra başlayan və 2022-ci ildən sonra kəskin sürətlənən kütləvi emiqrasiya əsas doğuş qrupuna ağır zərbə vurub. Ölkəni tərk edənlərin əsas hissəsini 20-45 yaşlı insanlar təşkil edir.

Kişilərin sayında struktur fərqi yaranıb: 2010-cu ildən sonrakı dövrdə 20-29 yaşlı kişilərin sayı təxminən 6 milyon nəfər azalaraq, cəmi 8 milyondan az qalıb. Bu, demoqrafik nüvənin birbaşa kiçilməsidir.

Hərbi amil bu disbalansı daha da gücləndirir: itkilər və səfərbərlik nəticəsində gənc kişilərin - əhalinin təkrar istehsalı üçün əsas qrupun sayı azalır.

Regional məlumatlar doğuşların sayında böyük tənəzzülü qeydə alır. Bəzi regionlarda bir həkimin üzərinə düşən yük gündəlik 25-30 doğuşdan tək-tük hallara qədər düşüb ki, bu da bir neçə dəfə azalma deməkdir.

Sosial amil olaraq qeyri-müəyyənliyin artması və gələcək gözləntilərinin pisləşməsini qeyd etmək olar. Maliyyə ödənişlərinə baxmayaraq, uşaq sahibi olmaq qərarı təxirə salınır.

Nəticə etibarilə: 10 ildən artıq davam edən tənəzzül, qapalı statistika, əsas yaş qruplarının azalması və bu meylin dəyişəcəyinə dair heç bir əlamətin olmaması müşahidə edilir.


   

MÜƏLLİF

ANKET

Hökümətin ölkədə hansı sahəyə diqqətinin artırılmasını istərdiniz?

  • Elm-təhsil
  • Səhiyyə
  • Sosial Müdafiə
  • Ekologiya, təbii sərvətlər
  • Müdafiə-təhlükəsizlik
  • Mədəniyyət, incəsənət, ədəbiyyat
  • Kənd təsərrüfatı, aqrar sənaye
  • Sahibkarlıq, sənaye (zavod, fabrik)