Avropadakı universitetlər ABŞ Prezidenti Donald Trampın maliyyə vəsaitlərinin kəsilməsi nəticəsində işləri risk altında olan amerikalı akademiklərə “elmi sığınacaq” vermək üçün hərəkətə keçib.

Trampın federal ixtisar planı ilə NASA, Xəstəliklərə Nəzarət və Qarşısının Alınması Mərkəzləri (CDC) və ölkənin aparıcı iqlim tədqiqat agentliyi olan Milli Okean və Atmosfer Administrasiyası (NOAA) da daxil olmaqla minlərlə agentlikdə dərin ixtisarlara məruz qalıb.

Respublika lideri ötən həftə Təhsil Şöbəsinin bağlanması haqqında sərəncam da imzalayıb. Bundan əlavə, Ətraf Mühitin Mühafizəsi Agentliyində (EPA) çalışan mindən çox alim və tədqiqatçı maliyyə kəsilməsi səbəbindən işsiz qalıb.

“The Guardian” yazır ki, Avropa universitetləri öz qapılarını ABŞ akademiklərinin üzünə açır.

Fransanın ali təhsil və tədqiqat naziri Filip Baptist deyir: “Biz müəyyən sayda tədqiqatçıya ev sahibliyi etmək istəyirik”.

Ölkənin Eks-Marsel Universiteti üç il ərzində ABŞ-dan ən azı 20 tədqiqatçı üçün maliyyə təmin edəcək “Elm üçün təhlükəsiz yer” proqramı yaradıb. Universitetin rektoru Erik Breton proqramla bağlı bunları deyir: “Bizim məqsədimiz başqa ölkələrdən tədqiqatçıları cəlb etmək deyil. Amma biz baş verənlərə çox qəzəbləndik və hiss etdik ki, ABŞ-dakı həmkarlarımız fəlakətlə üzləşiblər. Araşdırmaları əngəllənənlərə bir növ elmi sığınacaq təklif etmək istədik”.

Breton bildirib ki, proqram elan edildikdən qısa müddət sonra NASA və Yale və Stanford kimi nüfuzlu universitetlərdən 100-dən çox akademik müraciət edib. O, bu alimlərin əksəriyyətinin sosial elmlər, sağlamlıq elmləri və ya iqlimşünaslıq sahələrində araşdırma apardığını bildirib.

Belçikanın Vrije Universiteit Brussel (VUB) rektoru Yan Danckaert bu qurumun 1834-cü ildə akademiyanı kilsə və dövlətin müdaxiləsindən qorumaq üçün yaradıldığını xatırladaraq, beynəlxalq tədqiqatçılar üçün 12 nəfərlik postdoktorantura təhsili vəzifəsinin açılacağını bildirib. O bildirib ki, kadrların seçilməsində əsas diqqət amerikalı akademiklərə yönələcək: “Amerika universitetləri və onların tədqiqatçıları siyasi və ideoloji müdaxilənin ən böyük qurbanıdır. Onlar milyonlarla dollar dəyərində tədqiqat maliyyəsinin ideoloji səbəblərdən yoxa çıxdığını görürlər”.